Izložba „MILUTIN ČEKIĆ (Začetnik moderne režije u srpskom pozorištu, 1912 -1920)“ obeležava stogodišnjicu uvođenja moderne režije u srpsko pozorište: Čekićeva režija tragedije Đure Jakšića, Jelisaveta kneginja crnogorska, 21. april, 1912, Narodno pozorište u Beogradu.
Izložba obuhvata njegove studije u inostranstvu, režije do Prvog svetskog rata, rad Dobrotvornog pozorišta tokom okupacije, predstavu Jelisaveta kneginja crnogorska, prezentacijom kroz fotografije, plakate, arhivska dokumenta iz Čekićeve zaostavštine (pisma, propusnice, skice, beleške), fotografije ˗ potrete glumaca koji su igrali u njegovim predstavama; takođe predstavljene su i njegove objavljene knjige (drame, teorijski radovi).
Autor izložbe je Aleksandra Milošević, viši kustos.
Otvaranje izložbe je u sredu, 26. septembar 2012. u 19:00 sati.
Izložbu otvara dr Raško V. Jovanović
učestvuju:
dr Dragana Čolić-Biljanovski, teatrolog,
Ksenija Radulović, direktor Muzeja,
i autor
MILUTIN ČEKIĆ (Gornji Milanovac, 22.IX 1882 – Beograd, 27. X 1964) prvi je reditelj koji je ukazom NJ.V. Kralja, kao pisar Ministarstva prosvete i pitomac Narodnog pozorišta, postavljen 14. aprila 1912. godine za reditelja Narodnog pozorišta VI klase. Nakon diplomiranja na Pravnom fakultetu (1906) posvećuje se pozorištu.
Pre nego što se Milutin Čekić pojavio na pozorišnoj sceni kao reditelj, odlazi na studijska usavršavanja u tadašnjim evropskim centrima: Brisel – Minhen – Pariz (1906–1907), Berlin – Prag (1908), Berlin (1908–1909, 1911–1912, decembar 1913, januar 1914).
Tokom uprave Milana Grola i Milana Predića od januara 1911. godine sprovodi se umetnička reforma u sve izraženijoj potrebi da se osavremeni naš pozorišni izraz: nakon glumaca – reditelja (Milorad Gavrilović, Čiča Ilija Stanojević, Pera Dobrinović, Sava Todorović, Ljubomir Stanojević, Svetislav Dinulović) koji su predano radili na podizanju umetničkog nivoa pozorišta, režija je doživela punu samostalnost 1911. godine kada su angažovani Aleksandar Vasiljevič Andrejev i Milutin Čekić.
Prve radove je predstavio još tokom studija kroz eseje o reformi pozornice u Nedeljnom pregledu, kasnije sabrane u knjizi Pozorište (1925) koja predstavlja novost u stručnoj literaturi, kao prvo delo posvećeno specijalnim pozorišnim pitanjima. Prvi se zalagao za osnivanje jugoslovenskog pozorišta po ugledu na minhensko Umetničko pozorište Georga Fuksa.
Pod punim imenom i pseudonimima Macready i Brutus, Milutin Čekić je napisao oko dve stotine kritika, pozorišnih referata, eseja i brojnih stručnih teorijskih ogleda o pozorišnoj problematici. Svojim studijskim radovima je stvarao domaću stručnu teoriju i dramsku estetiku: zalagao se za neophodne pozorišne reforme, takođe je među prvima otvorio raspravu o problemima domaće režije još početkom XX veka.
Do početka Prvog svetskog rata, režira dvadesetak dela, pod snažnim nemačkim uticajem – bori se protiv patetike u glumi, zahteva studioznost u igri, usmeren je na unutrašnju režiju i psihološki izraz koji je u ovom periodu postao važno obeležje modernog glumačkog izraza. Koristeći metod Maksa Rajnharta, uvodi detaljnu i preglednu rediteljsku knjigu.
Na kraju umetničke karijere postavljen je za upravnika Hrvatskog narodnog kazališta u Zagrebu, septembra 1929. godine. Penzionisan (1933) ostaje da živi u Zagrebu do početka Drugog svetskog rata. Milutin Čekić se vraća u Beograd (1941) gde umire 27. oktobra 1964. godine, skoro zaboravljen.
Čitajte katalog izložbe!
Preuzmite online verziju izložbe!
